มหกรรมกีฬาแห่งมวลมนุษยชาติเพิ่งจะจบลงไปใหม่หมาด ระหว่างการแข่งขันโอลิมปิกครั้งที่ผ่านมา

 จาเมกาเป็นอีกหนึ่งประเทศที่ถูกจดจำและพูดถึง ด้วยความเก่งฉกาจของนักกรีฑาจากเกาะแห่งนี้ ที่โกยเหรียญกลับบ้านได้เป็นกอบเป็นกำ

สำหรับจาเมกาแล้ว ประเทศนี้ไม่ได้มีดีแค่กรีฑา เพราะดินแดนแห่งนี้ยังมี “เร็กเก้”

ที่คิงสตัน เมืองหลวงของจาเมกา ในวันอากาศร้อนต้นทศวรรษ 1960 ดนตรีสกาที่อยู่คู่เกาะมาระยะหนึ่งแล้ว ดูเหมือนจะร้อนแรงเกินไป จึงมีใครบางคนดึงจังหวะเพลงให้ช้าลง ทั้งยังนำนิวออร์ลีนอาร์แอนด์บีเข้ามาผสม และเร็กเก้จึงถือกำเนิด

ดนตรีที่มีรากแอฟริกันแคริบเบียนสายพันธุ์นี้ สามารถสัมผัสได้ถึงกลิ่นอายของบลูและร็อกแอนด์โรลล์ โดยความโดดเด่นของดนตรีแนวทางนี้นั้นต้องยกให้กับจังหวะอันเข้มข้น “เน้น” และ “ย้ำ” ทั้งยังเป็นดนตรีที่แนบชิดอยู่กับวิถีชีวิตแบบรัสตาฟาเรียน ซึ่งเป็นลัทธิทางศาสนาที่กำเนิดในจาเมกาในช่วงทศวรรษที่ 1930 สัญลักษณ์ของลัทธิรัสตาฟาเรียน เช่น ผมทรงเดรดล็อกก็กลายมาเป็นสัญลักษณ์ของชาวเร็กเก้ รวมทั้งความเชื่อว่า กัญชา คือ สมุนไพรศักดิ์สิทธิ์ซึ่งจะทำให้ผู้เสพมีสมาธิ และเข้าถึงคำสอนของศาสนาได้ดีขึ้น แม้สมุนไพรดังกล่าวจะผิดกฎหมายหลายประเทศ แต่เรื่องราวของกัญชาก็ถูกนำเสนอผ่านบทเพลงเร็กเก้เสมอ เมื่อพูดถึงเร็กเก้เราจะพบว่า สีของชาวเร็กเก้ก็คือ แดง เขียว และทอง (เหลือง) อันเป็นสีธงชาติของจาเมกา รวมทั้งสีของลัทธิรัสตาฟาเรียน และเมื่อนึกถึงเร็กเก้ คนส่วนใหญ่ก็มักจินตนาการถึงทะเล ไม่ว่าจะเป็นแคริบเบียนหรือที่อื่นใดในโลก

คำว่า เร็กเก้ ถูกตั้งขึ้นในปี 1968 โดยโปรดิวเซอร์ชื่อ แคลนซี เอ็คเคิลส์ คำว่า เร็กเก้ ปรากฏครั้งแรกในผลงาน Do The Reggae ของ ทูทส์ แอนด์ เดอะ เมย์ทัลส์ แต่คนแรกที่ทำให้สกากลายมาเป็นเร็กเก้คือ แจ็คกี มิททู วีรบุรุษของเร็กเก้ที่แทบจะไม่มีใครรู้จัก และผู้ที่ทำให้เร็กเก้แตกยอดแผ่กิ่งก้านสาขาจนเป็นที่รู้จักไปทั่วโลกคือ บ๊อบ มาร์ลีย์ ทั้งในฐานะศิลปินเดี่ยวและทำงานร่วมกับวง เดอะ เวลเลอร์ส

ในบทเพลงเร็กเก้ของ บ็อบ มาร์เลย์ เขามักนำเสนอเนื้อหาทางด้านการเมือง เล่าเรื่องราวของประเทศหลังได้รับเอกราช รวมไปถึงการต่อสู้ระหว่างสองพรรคการเมืองใหญ่ ซึ่งมีผลต่อประชาชนในชนชั้นกรรมาชีพของประเทศ นั่นก็กลายมาเป็นประเด็นที่ทำให้ศิลปินนำมาถ่ายทอดผ่านบทเพลง นอกจากการเมืองแล้วเรื่องราวในเพลงเร็กเก้ก็มีเรื่องเศรษฐกิจ ความยากไร้ และทุกข์ยากของผู้คน เพลงเร็กเก้จึงเป็นการแสดงออกความคิดเห็น และความรู้สึกของคนจาเมกัน เป็นดนตรีแห่งความหวังที่สามารถหล่อหลอมผู้คนให้เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน

แม้ว่าเขาจะมีชีวิตแสนสั้นเพียงแค่ 36 ปีเท่านั้น แต่ บ็อบ มาร์ลีย์ ก็ได้สร้างสรรค์สิ่งต่างๆ ให้กับวงการเพลงมากมาย เขาเป็นแรงบันดาลใจสำคัญของนักดนตรีรุ่นหลัง แม้จะเริ่มต้นจากที่เป็นดนตรีของชาวจาเมกาหรือคนผิวสี แต่ต่อมาคนผิวขาว (และผิวสีอื่นทั่วโลก) ต่างก็ยอมรับแนวทางเพลงนี้อย่างเต็มใจ

นอกจาก บ๊อบ มาร์เลย์ (และวงเดอะ เวลเลอร์ส) แล้ว ดาวเด่นในแวดวงเร็กเก้ก็รวมถึง ทูทส์ แอนด์ เดอะ เมย์ทัลส์ จิมมี คลิฟฟ์ เดสมอนด์ เดคเคอร์ และ ลี “สแครทช์” แพร์รี พวกเขาเหล่านี้ล้วนเป็นเลือดเนื้อเชื้อไขของจาเมกา สำหรับโทรจันนั้นนับเป็นค่ายเพลงประวัติศาสตร์แห่งวงการเร็กเก้ก็ว่าได้

5 ทศวรรษ หลังจากถือกำเนิดบนเกาะจาเมกาในทะเลแคริบเบียน ด้วยธรรมชาติที่ลึกล้ำถึงจิตวิญญาณของเสียง ปัจจุบันเร็กเก้ยังคงถูกบรรเลงจังหวะอันเข้มข้นอยู่ทุกมุมโลก และเร็กเก้ยังคงเป็นสีสันแห่งเสียงที่ดึงผู้คนมารวมกันได้เช่นเคย

และถ้าหากคุณอยากทำความรู้จักกับเร็กเก้ให้ลึกซึ้งนี่คือ ผลงานที่น่าจะได้ลองฟังซีดีทั้ง 5 แผ่นนี้คือ งานเพลงซึ่งนำมารีมาสเตอร์ใหม่ เป็นทั้งเพลงเด่นของแต่ละศิลปินรวมทั้งเพลงที่หาฟังยาก โดยแต่ละอัลบั้มมีรายละเอียดของศิลปิน รายละเอียดของทุกเพลงที่นำมารวมไว้อย่างละเอียด น่าเก็บสะสมอย่างยิ่งสำหรับคนที่มีหัวใจเร็กเก้ในหัวใจ และคนรักดนตรีทุกคน